Wywoływanie porodu – kiedy jest konieczne?
Wywoływanie porodu to medyczna procedura polegająca na sztucznym pobudzeniu mechanizmów potrzebnych do urodzenia dziecka. Stosuje się ją głównie po przekroczeniu 42 tygodnia ciąży, gdy skurcze macicy nie rozpoczynają się naturalnie. Inne wskazania to cukrzyca, nadciśnienie, przedwczesne pęknięcie błon płodowych czy niewydolność łożyska. Najczęściej używa się oksytocyny podawanej dożylnie lub prostaglandyn w postaci żelu. Procedurę poprzedzają badania USG, KTG i ocena dojrzałości szyjki macicy. Decyzję podejmuje lekarz po rozważeniu korzyści i ryzyka dla matki oraz dziecka. Poznaj szczegóły metod, wskazania i możliwe powikłania tej ważnej procedury położniczej.
Najważniejsze informacje
Wywoływanie porodu stosuje się po 42 tygodniu ciąży lub w przypadkach medycznych jak cukrzyca, stan przedrzucawkowy czy przedwczesne pęknięcie błon.
Najczęściej wykorzystuje się oksytocynę dożylnie lub prostaglandyny dopochwowo. Alternatywną metodą jest cewnik wypełniony solą fizjologiczną wsuwany do szyjki macicy.
Procedura wymaga pisemnej zgody pacjentki oraz szeregu badań: USG, KTG, oceny dojrzałości szyjki macicy i położenia płodu.
Przy cukrzycy przedciążowej wywołuje się poród po 38 tygodniu, przy ciążowej – po 39 tygodniu ciąży.
Na czym polega wywoływanie porodu?
Wywoływanie porodu jest jedną z najczęściej stosowanych procedur położniczych. Polega ona na pobudzeniu w sposób sztuczny mechanizmów potrzebnych do urodzenia dziecka – najczęściej przez metody farmakologiczne. Decyzja o ich zastosowaniu jest podejmowana przez personel medyczny po indywidualnym rozpatrzeniu każdego przypadku. Celem wywołania porodu jest zmniejszenie ryzyka powikłań okołoporodowych u mamy i jej dziecka.
Wywoływanie porodu jest poprzedzone szeregiem badań diagnostycznych. Lekarz bierze pod uwagę:
- korzyści i ryzyko płynące z indukcji porodu,
- wiek ciąży,
- dojrzałość szyjki macicy,
- przeciwwskazania do porodu siłami natury,
- przyczyny, które wymagają sztucznego wywołania porodu.
Badania, które wykonuje się przed podjęciem decyzji o wywołaniu porodu, to:
- wywiad chorobowy,
- badanie ultrasonograficzne (USG),
- ocena położenia płodu,
- ocena dojrzałości szyjki macicy,
- ocena niewspółmierności główkowo-miednicowej,
- kardiotokografia (KTG).
Każda ciężarna powinna wyrazić pisemną zgodę na wywołanie porodu. Musi zostać także poinformowana o wskazaniach, przebiegu, dostępnych metodach oraz możliwych powikłaniach.
Metody wywoływania porodu
Istnieją różne metody wywoływania porodu. Najpopularniejszą z nich jest podanie oksytocyny – substancji odpowiedzialnej za czynność skurczową macicy. Stosuje się ją w przypadku stwierdzenia dojrzałości szyjki macicy. W przeciwnym razie może okazać się nieskuteczna. Oksytocynę podaje się dożylnie. Jej dawkę dopasowuje się indywidualnie dla każdej ciężarnej.
Inną metodą na wywołanie porodu jest podanie prostaglandyn. Są to hormony, które wpływają na dojrzewanie szyjki macicy oraz czynność skurczową macicy. Mogą mieć one postać żelu, który aplikuje się dopochwowo. Dostępne są również specjalne tasiemki nasączone substancją czynną. Efekty w postaci indukcji porodu obserwuje się po kilku lub kilkunastu godzinach.
Możliwe jest wywołanie porodu tzw. balonikiem. Metoda ta polega na wsunięciu do szyjki macicy cewnika Cook’a lub cewnika Foleya, a następnie wypełnieniu go solą fizjologiczną.
Wypełnione baloniki w cewniku Cook’a powodują czynność skurczową macicy oraz masują szyjkę co powoduje jej zmnięknięcie I rozwarcie. Po usunięciu cewnika szyjka jest odpowiednio przygotowana do porodu.
Kiedy konieczne jest wywoływanie porodu?
Zgodnie z zaleceniami Polskiego Towarzystwa Ginekologów i Położników wywoływanie porodu powinno odbywać się tylko wtedy, gdy istnieją ku temu wskazania medyczne. Można do nich zaliczyć:
- ciążę trwającą powyżej 42 tygodni,
- przedwczesne pęknięcie błon płodowych,
- stan przedrzucawkowy,
- cukrzycę,
- wewnątrzmaciczne zahamowanie wzrostu płodu,
- niewydolność łożyska,
- podejrzenie dużej masy płodu,
- nadciśnienie tętnicze.
Należy pamiętać, że nie u wszystkich ciężarnych może zostać przeprowadzona indukcja porodu. Do przeciwwskazań zalicza się nieprawidłowości ze strony łożyska (przedwczesne odklejenie się lub łożysko przodujące), stan po niektórych zabiegach chirurgicznych w obrębie macicy, poprzeczne lub miednicowe ułożenie płodu, nowotwór szyjki macicy, stan po pęknięciu macicy i infekcję opryszczką narządów rodnych.
Wywoływanie porodu a cukrzyca
Cukrzyca w ciąży zwiększa ryzyko wystąpienia powikłań. Zalicza się do nich: nadmierne wzrastanie dziecka, dystocja barkowa, nadciśnienie tętnicze, przewlekłe niedotlenienie, konieczność przeprowadzenia cięcia cesarskiego. Istnieje również zagrożenie zgonu wewnątrzmacicznego.
W wielu badaniach zaobserwowano, że wywołanie porodu przy cukrzycy znacznie zmniejsza ryzyko wystąpienia powyższych powikłań. Procedurę należy wdrożyć:
- po 38 tygodniu ciąży w przypadku cukrzycy przedciążowej,
- po 39 tygodniu ciąży w przypadku cukrzycy ciążowej.
Wywoływanie porodu nie jest przeprowadzane, gdy szacowana masa ciała dziecka przekracza 4000 g.
Czy wywoływanie porodu jest bezpieczne?
Wiele przyszłych mam zastanawia się, czy wywoływanie porodu jest bezpieczne. Decyzja o przeprowadzeniu tej procedury oraz wybór metody poprzedzone są badaniami. Warto jednak pamiętać, że niekiedy możliwe jest wystąpienie powikłań (np. bardzo silne skurcze macicy, atonia, krwotok poporodowy, zakażenie wewnątrzmaciczne). O swoich wątpliwościach warto porozmawiać z lekarzem prowadzącym.
Wywoływanie porodu – najczęściej zadawane pytania (FAQ)
Czy można w jakiś sposób naturalnie przyspieszyć poród przed planowaną indukcją?
Niektóre naturalne metody jak spacery, kąpiele w ciepłej wodzie czy masaż mogą pomóc, ale ich skuteczność nie jest naukowo potwierdzona. Zawsze należy skonsultować takie działania z lekarzem prowadzącym.
Ile czasu trwa wywoływanie porodu od rozpoczęcia procedury?
Czas trwania jest bardzo indywidualny i może wynosić od kilku godzin do 2-3 dni. Zależy od metody indukcji, dojrzałości szyjki macicy oraz reakcji organizmu na zastosowane środki.
Czy po wywołaniu porodu można jeszcze rodzić siłami natury?
Tak, celem indukcji jest właśnie uruchomienie naturalnego procesu porodowego. Wywoływanie porodu nie oznacza automatycznie konieczności cięcia cesarskiego, chociaż takie ryzyko może być nieznacznie wyższe.
Poznaj historię, jakich u nas wiele. Każda inna, wszystkie wyjątkowe
Sprawdź inne artykuły z kategorii poród:
Kangurowanie dziecka po porodzie – czemu jest tak ważne dla dziecka i mamy?
Wywoływanie porodu jest procedurą medyczną, którą stosuje się, gdy istnieją ku temu… Zobacz więcej
Masaż szyjki macicy – co to takiego, jak przebiega, kto go wykonuje?
Wywoływanie porodu jest procedurą medyczną, którą stosuje się, gdy istnieją ku temu… Zobacz więcej
Znieczulenie zewnątrzoponowe podczas porodu – działanie, przebieg, efekty
Wywoływanie porodu jest procedurą medyczną, którą stosuje się, gdy istnieją ku temu… Zobacz więcejDowiedz się więcej o porodzie w Szpitalu Medicover
Skontaktuj się z nami
– oddzwonimy do Ciebie
Poniedziałek – Piątek: godz. 8:00 – 20:00
Sobota: godz. 9:00 – 16:00
Data dodania: 26 lipca, 2024 | Ostatnia aktualizacja: 9 kwietnia, 2026
Prezentowane informacje o charakterze medycznym powinny być traktowane jako ogólne wytyczne i nie zastępują one indywidualnej oceny lekarza w kwestii postępowania medycznego wobec każdego pacjenta. Lekarz, po dokładnym zbadaniu stanu pacjenta, ustala zakres i częstotliwość badań diagnostycznych oraz/lub procedur terapeutycznych, uwzględniając konkretne wskazania medyczne. Wszelkie decyzje medyczne są podejmowane w pełnym porozumieniu z pacjentem.
Autor artykułu
Redakcja Medicover Porody to specjaliści i praktycy w zakresie prowadzenia ciąży i położnictwa, którzy dzielą się wiedzą na temat porodów i tematów związanych z ciążą. Naszym celem jest wspieranie w dbaniu o prawidłowy przebieg ciąży i porodu.
Zobacz wszystkie artykuły →