Jak wyglądają fazy porodu? Przebieg etapów

Poród naturalny przebiega w czterech etapach, które różnią się długością i intensywnością. Pierwszy okres to najdłuższa faza, podczas której szyjka macicy rozwiera się do 10 centymetrów – u pierworódek trwa nawet 16 godzin. W drugim okresie pojawiają się skurcze parte i następuje urodzenie dziecka. Trzeci etap polega na wydaleniu łożyska, które musi nastąpić w całości. Ostatnia faza to dwugodzinna obserwacja na sali poporodowej. Poznanie kolejnych okresów porodu pomoże ci lepiej przygotować się na ten wyjątkowy moment.

Najważniejsze informacje

  • Pierwszy okres porodu u pierworódek trwa 10-16 godzin, u kobiet wcześniej rodzących skraca się do około 9 godzin.
  • Drugi okres porodu trwa maksymalnie 2 godziny i charakteryzuje się skurczami partymi przy pełnym rozwarciu macicy do 10 cm.
  • Trzeci okres to wydalenie łożyska – musi zostać wydalone w całości, aby macica mogła się obkurczać.
  • Czwarty okres to 2-godzinna obserwacja na sali poporodowej, następnie pobyt w szpitalu trwa minimum 2 doby.

Kiedy wiadomo, że rozpoczął się poród?

Zwiastuny rychłego rozwiązania pojawiają się już na kilka tygodni przed porodem. Są to skurcze przepowiadające, dzięki którym wiadomo, że malec przygotowuje się powoli do przyjścia na świat. Nie jest to jednak typowy objaw porodu. O nadchodzących narodzinach świadczą odejście wód płodowych i regularne skurcze. W takich chwilach rzadko pamięta się o rzeczach, które trzeba ze sobą zabrać, dlatego niezbędne dokumenty i ubrania warto przygotować wcześniej. Wcześniej warto także rozważyć i omówić z lekarzem podanie znieczulenia, takiego jak np. znieczulenie zewnątrzoponowe.

Okresy porodu – pierwszy i najdłuższy etap

Rozwiązanie ciąży dzieli się na 4 fazy, nazywane fachowo okresami porodu. Pierwsza faza jest najdłuższa. U pierworódek trwa nawet 10–16 godzin. U kobiet, które wcześniej rodziły, ten etap skraca się mniej więcej do 9 godzin. Podane wartości są jedynie orientacyjne, ponieważ przebiegu rozwiązania nie da się przewidzieć. Pierwszy okres porodu to kilku(nasto)godzinna czynność skurczowa. Początkowo jest ona delikatna, choć odczucia rodzącej zależą od wysokości jej progu bólu. W tym czasie szyjka macicy skraca się i rozwiera, a intensywność i długość skurczy powoli narasta. Jeśli pojawiają się one co 7-10 minut i trwają kilkadziesiąt sekund, to na pewno dobry moment na to, aby pojawić się na porodówce. O ile czas na to pozwoli, u ciężarnej wykonuje się KTG i mierzy rozwarcie szyjki macicy. Musi dojść ono do 10 centymetrów, aby maluch mógł przyjść na świat.

Druga faza, czyli kolejny okres porodu

Drugi okres porodu jest o wiele krótszy, niż pierwszy, ale to nie znaczy, że mniej wyczerpujący dla kobiety. Na ogół nie trwa dłużej, niż dwie godziny. Jeśli matka nie jest w stanie urodzić siłami natury, może to być wskazaniem do przeprowadzenia u niej zabiegu cesarskiego cięcia. W drugiej fazie porodu kobieta ma już pełne rozwarcie, a bóle porodowe przybierają u niej postać skurczy partych. W momentach, gdy są one bardzo bolesne, kobieta powinna wypychać dziecko. Zjawisko to określa się mianem szczytu skurczu partego i uważa się je za najbardziej efektywne, jeśli chodzi o wypieranie. Czasami konieczne jest nacięcie krocza rodzącej, aby ułatwić i skrócić jej poród. Decyzję o tym podejmuje położna w porozumieniu z lekarzem. Po kilku bolesnych skurczach na świecie pojawia się dziecko. Jest to koniec drugiego okresu porodu, ale nie koniec wszystkich jego etapów.

Trzeci okres porodu – łożysko i odcięcie pępowiny

W trzecim okresie porodu nie ma mowy o bolesnych skurczach. Jest to etap, gdy kobieta powinna wydalić łożysko, a dziecku musi zostać odcięta pępowina. Łożysko jest narządem przejściowym i jedynym łącznikiem matki z dzieckiem. Odpowiada za prawidłowy przebieg ciąży, a jego funkcją jest przede wszystkim wymiana gazowa i dostarczanie substancji odżywczych dziecku będącemu w brzuchu. Gdy nie działa prawidłowo, przebieg ciąży może być zakłócony.

Łożysko towarzyszy matce oraz dziecku do dnia jego narodzin. W trzecim okresie porodu kobieta musi je wyprzeć. Skurcz, który jest odpowiedzialny za ten moment, nie jest już tak silny i bolesny, jak wcześniejsze parcie. Do urodzenia łożyska dochodzi zwykle po jednym skurczu. Lekarz musi ocenić jego stan i upewnić się, czy jest ono w jednym kawałku. Jeśli fragmenty łożyska pozostaną wewnątrz macicy, konieczne będzie jej łyżeczkowanie. Łożysko musi być wydalone w całości, ponieważ dzięki temu macica kobiety zacznie się obkurczać, a ona sama będzie mogła karmić piersią.  Jeśli z łożyskiem jest wszystko w porządku, kobiecie zszywa się nacięte krocze, o ile taka sytuacja miała miejsce. Będzie ona musiała zjawić się po 7 dniach, żeby ściągnąć założone szwy. Trzeci okres porodu to przedostatnia faza rozwiązania.

Czwarty okres porodu – obserwacja popołogowa

Czwarty okres porodu jest dla kobiety najprzyjemniejszy, ponieważ spędza go na sali porodowej, gdzie jest poddawana obserwacji. Fakt, że podczas porodu nie wystąpiły żadne komplikacje, nie daje kobiecie w połogu żadnej gwarancji na to, że nie wystąpią one po jego zakończeniu. Obserwacja na sali poporodowej trwa około 2 godzin. Potem mama i maluch są przenoszeni na normalną salę.

Poród jest dla kobiety i jej najbliższych niezapomnianym przeżyciem. Mimo że towarzyszące mu odczucia w wielu momentach nie są przyjemne, narodziny dziecka zwykle rekompensują wszelkie przeciwności. Po porodzie fizjologicznym matka i noworodek pozostają w szpitalu co najmniej przez 2 doby. Jeśli nie ma przeciwwskazań, po tym czasie można wrócić z dzieckiem do domu.

Zobacz także: Pierwsza miesiączka po porodzie. Kiedy można się jej spodziewać?

FAQ – najczęściej zadawane pytania

Czy można przyspieszać pierwszy okres porodu w domu?

Nie należy samodzielnie przyspieszać porodu. Niektóre metody jak spacery czy ciepłe kąpiele mogą pomóc w rozluźnieniu, ale każde aktywne przyspieszanie wymaga nadzoru medycznego. Naturalne tempo porodu jest najlepsze dla zdrowia matki i dziecka.

Kiedy konieczne jest cesarskie cięcie zamiast porodu naturalnego?

Cesarskie cięcie przeprowadza się gdy występują komplikacje zagrażające matce lub dziecku, jak niewłaściwe ułożenie płodu, zatrzymanie akcji porodowej lub stany nagłe. Decyzję podejmuje lekarz na podstawie bieżącej oceny sytuacji medycznej.

Jak długo trwa regeneracja po porodzie naturalnym?

Pełna regeneracja organizmu po porodzie naturalnym zajmuje około 6-8 tygodni. W tym czasie macica wraca do normalnej wielkości, goi się krocze (jeśli było cięte), a hormony stopniowo się normalizują. Pierwsze tygodnie wymagają szczególnej ostrożności i odpoczynku.

Co oznacza łyżeczkowanie macicy i kiedy jest konieczne?

Łyżeczkowanie to zabieg usuwania pozostałości łożyska z macicy przy użyciu specjalnego narzędzia. Wykonuje się je gdy fragment łożyska pozostał w macicy po porodzie, co może prowadzić do krwawienia lub zakażenia.

Zapisz się do newslettera

Otrzymaj bezpłatny poradnik oraz co miesiąc najciekawsze artykuły o ciąży i porodzie.

    Poznaj pakiety porodowe w Szpitalu Medicover.

    Wybierz Szpital Medicover i ciesz się macierzyństwem od pierwszych chwil

    Dowiedz się więcej o porodzie w Szpitalu Medicover

    Skontaktuj się z nami
    – oddzwonimy do Ciebie

    Umawianie wizyt i spotkań: +48 500 900 902

    Poniedziałek – Piątek: godz. 8:00 – 20:00
    Sobota: godz. 9:00 – 16:00

      Informacje podstawowe dotyczące przetwarzania danych osobowych:

      · Administrator danych: Medicover Sp. z o. o, Al. Jerozolimskie 96, 00-807 Warszawa

      · Cele przetwarzania: marketing własnych produktów i usług [w tym profilowanie]; kontakt zwrotny lub odpowiedź na zadanie pytanie·
      Podstawy prawne przetwarzania: Twoja zgoda, prawnie uzasadniony interes Administratora

      · Prawa związane z przetwarzaniem danych: prawo do wycofania zgody na przetwarzanie danych osobowych; prawo do zgłoszenia sprzeciwu; inne prawa, o których mowa w szczegółowej informacji o przetwarzaniu danych

      Szczegółowe informacje o przetwarzaniu Klauzula informacyjna

      Data dodania: 25 lipca, 2024 | Ostatnia aktualizacja: 26 lutego, 2026

      Prezentowane informacje o charakterze medycznym powinny być traktowane jako ogólne wytyczne i nie zastępują one indywidualnej oceny lekarza w kwestii postępowania medycznego wobec każdego pacjenta. Lekarz, po dokładnym zbadaniu stanu pacjenta, ustala zakres i częstotliwość badań diagnostycznych oraz/lub procedur terapeutycznych, uwzględniając konkretne wskazania medyczne. Wszelkie decyzje medyczne są podejmowane w pełnym porozumieniu z pacjentem.