Masaż szyjki macicy – co to takiego, jak przebiega, kto go wykonuje?

Masaż szyjki macicy to jedna z metod, które mogą pomóc w wywołaniu lub przyspieszeniu porodu. Choć zazwyczaj trwa on zaledwie kilka minut, może znacząco wpłynąć na czas trwania akcji porodowej. Sprawdź, na czym dokładnie polega ta procedura, czy i kiedy należy ją wykonać i kto powinien to robić.

Masaż szyjki macicy to zabieg, który polega na delikatnym rozmasowywaniu i odklejaniu dolnej części pęcherza płodowego od ścian macicy. Jego celem jest pobudzenie organizmu kobiety do intensywniejszego wytwarzania hormonów odpowiedzialnych za rozpoczęcie porodu, takich jak oksytocyna i prostaglandyny. O tej metodzie przyspieszania porodu przyszłe mamy zazwyczaj dowiadują się podczas zajęć w szkole rodzenia.

Zabieg należy już do przeszłości położnictwa, głównie ze względu na jego bolesność. Był przeprowadzany najczęściej w warunkach szpitalnych przez doświadczoną położną lub ginekologa. Kobieta przyjmowała pozycję typową dla badania ginekologicznego, a lekarz delikatnie masował szyjkę macicy, starając się oddzielić pęcherz płodowy od ścian macicy. Całość trwała zazwyczaj około 60 sekund, choć niekiedy mogła być przedłużana do kilku minut. Dziś nie wykonuje się go powszechnie. Sam zabieg był zwykle źle znoszony przez pacjentki, a obecnie dostępne są inne, mniej bolesne, metody preindukcji porodu.

Celem masażu było:

• uzyskanie rozwarcia szyjki macicy, które jest niezbędne, aby akcja porodowa przebiegła prawidłowo;
• pobudzenie czynności skurczowej macicy (tj. skurczów porodowych);

Zobacz także: Wywoływanie porodu

Przed rozpoczęciem masażu lekarz lub położna musieli upewnić się, że rozwarcie szyjki macicy wynosiło co najmniej 1 cm. Jeśli było mniejsze, masaż nie był możliwy. Zabieg wykonywany był ręcznie i polegał na delikatnym masowaniu szyjki macicy w taki sposób, aby oddzielić dolną część pęcherza płodowego od ścian macicy.Kangurowanie jest wartościowe również dla matki, ponieważ pozwala na budowanie silnej więzi dzieckiem od pierwszych chwil życia, zmniejsza stres poporodowy, a także ułatwia rozpoczęcie i kontynuowanie laktacji

Efekt masażu szyjki macicy był dość indywidualny i zależał od wielu czynników. U niektórych kobiet mógł on wywołać lub przyspieszyć akcję porodową już w ciągu kilku godzin. U innych skutek był mniej widoczny. Zazwyczaj po dobrze wykonanym masażu szyjki macicy poród następował w ciągu 48 godzin. Jednak nie było gwarancji – u części pacjentek skurcze się nasilały, sygnalizując postępujące rozwarcie szyjki, a u innych zanikały. Jeśli masaż nie przyniósł oczekiwanego efektu, decydowano się na inne metody indukcji porodu.

Sprawdź, jakie ćwiczenia dla ciężarnych wykonywać, aby zwiększyć szanse na szybką akcję porodową.

Większość pacjentek odczuwała ból podczas zabiegu, jednak jego intensywność – podobnie jak efekt samego masażu – to kwestia indywidualna. Oprócz dolegliwości bólowych metoda ta wiązała się z ryzykiem powstania mikrourazów na szyjce macicy i krwawienia z dróg rodnych. Wykonanie masażu szyjki macicy niosło ze sobą również ryzyko infekcji, choć było ono stosunkowo niewielkie. Zazwyczaj wynikało z mechanicznego uszkodzenia tkanek szyjki podczas zabiegu.

Istnieją sytuacje, w których masaż szyjki macicy nie był wskazany. Tej metody przyspieszania porodu nie zalecało się kobietom, u których występowały:

infekcja w obrębie narządów rodnych – zabieg mógł doprowadzić do jej nasilenia.

łożysko przodujące – w takim przypadku masaż mógł spowodować nie tylko plamienie, ale obfite krwawienie;